Η νέα ελληνική κουζίνα

Γεύση και μνήμη. Η μία μπλέκεται με την άλλη, την ανασύρει, την προκαλεί. Το νήμα μιας ολόκληρης ζωής ξετυλίγεται ακολουθώντας γεύσεις και μυρωδιές, αποτυπώματα ανεξίτηλα μέσα στον χρόνο, ίχνη που μεταξύ τους ενώνονται και ξεχωρίζουν για να συναντηθούν ξανά. Τα παιδικά χρόνια στη Θεσσαλονίκη έχουν γεύση από τσούσκες καυτερές κι από τον μπακαλιάρο του Αρίστου στα Λαδάδικα. Νεανικοί έρωτες κρυμμένοι στις στρώσεις του μουσακά· ένα ψωμί ζυμωτό με φρέσκια μυζήθρα, κάτω από τον καυτό ήλιο, γεύμα χαραγμένο στο μυαλό για πάντα. Ανάμεσα από πάπιες ψητές, τζιγεροσαρμάδες και εξαίρετα κρασιά, από φοιτητικές εστίες στο Εδιμβούργο και εστιατόρια του Παρισιού, ένας κόσμος ξεπροβάλλει στο φως και ζωντανεύει. Κάθε νέα μπουκιά ανασύρει από τη μνήμη ήχους, πρόσωπα, χρώματα, τοπία, συναισθήματα, κι όλα αυτά μαζί ξαναφέρνουν στο νου τις γεύσεις που τα συνόδευαν. Κι η ζωή προχωράει. Η αφήγηση και το συναίσθημα συναντώνται. Ως Αλβέρτος Αρούχ, αλλά και ως Επίκουρος -δρόμοι παράλληλοι, που όμως τέμνονται-, ο συγγραφέας αφήνεται στις γεύσεις της ζωής του να τον οδηγήσουν να αφηγηθεί την ιστορία του. Κι αυτή ζωντανεύει, ζωντανεύοντας μαζί της και τη γεύση της μνήμης.

Στο βιβλίο αυτό ο Επίκουρος αναζητά με πάθος τι σημαίνει ακριβώς ελληνική ταυτότητα στην κουζίνα μας. Αναζητά κατ’ αρχήν τι σημαίνει ελληνικότητα με αναφορές και παραδείγματα από τη λογοτεχνία, τη ζωγραφική, την αρχιτεκτονική. Αναρωτιέται τι ήταν η ελληνικότητα για τη γενιά του ΄30, πώς μεταλλάσσεται σήμερα και τι σημαίνει αυτό για τη γαστρονομία. Παρακολουθεί από την Τουρκοκρατία μέχρι σήμερα τα λαογραφικά, τοπικά, πολιτισμικά, οικονομικά και άλλα πολλά κριτήρια που διαμορφώνουν συνεχώς αυτό που ονομάζουμε ελληνική κουζίνα. Ποιά είναι η «κουζίνα της μαμάς» και ποιά των εστιατορίων; Ποιοι είναι οι μεγάλοι μάγειροι που διαμόρφωσαν τη γεύση και το γούστο μας από τον Νικόλαο Τσελεμεντέ μέχρι σήμερα; Είναι ελληνικός ο μουσακάς; Θα θεωρούν ελληνικό το σούσι τα δισέγγονά μας; Δηλαδή, πέραν του αστείου, ο διάλογος που λέγαμε συνεχίζεται. Ποια θα είναι η συνέχεια αυτής της γοητευτικής ιστορίας της ελληνικής κουζίνας μας; Αποτελεί μεγάλη χαρά και τιμή για μας, ότι 20 χρόνια μετά τους Δειπνοσοφιστές, ο διάλογος αυτός συνεχίζεται στον Ίκαρο.