News

This post is only available in Greek.Η Μαρία Φακίνου φιλοξενείται στο blog του  Ίκαρου, στη στήλη «Το εργαστήρι της μετάφρασης», και μας μιλάει για το μυθιστόρημα της Liz Moore, O Θεός του δάσους, ένα καταιγιστικό, πολυεπίπεδο θρίλερ που τιμήθηκε το 2024 με το βραβείο των αναγνωστών του Goodreads (κατηγορία: Μυστήριο/Θρίλερ).Ένα δεκατριάχρονο κορίτσι εξαφανίζεται από μια κατασκήνωση στα δάση των Αντιρόντακ και η σαρανταδυάχρονη Αμερικανίδα, Λιζ Μουρ, ξεδιπλώνει μια τοιχογραφία της Αμερικής της δεκαετίας του 1970.Είναι αυτό θρίλερ; αναρωτιόμουν μεταφράζοντας. Φυσικά έχει σασπένς, αστυνομία, θύτες και θύματα, αλλά δεν είναι μόνο αυτά.Η Μουρ μιλά για τη μεγαλύτερη απώλεια με τον πιο ήπιο τρόπο. Οι γυναίκες της ιστορίας κινούν εδώ τα νήματα. Άλλοτε μέσα από την ανακρίτρια Λάπτακ, την πρώτη γυναίκα της χώρας που παίρνει αυτόν τον βαθμό, και άλλοτε μέσα από την Άλις Βαν Λάαρ, τη μητέρα του εξαφανισμένου κοριτσιού, και αγαπημένο μου χαρακτήρα. Δεύτερη κόρη μιας εύπορης οικογένειας που κάνει ένα καλό γάμο, όπως ορίζει η τάξη της. Μια γυναίκα που νιώθει μονίμως ανεπαρκής και αμόρφωτη. Η γυναίκα που αποσιωπήθηκε και σβήστηκε από την (οικογενειακή) ιστορία. Και σε αυτήν πέφτει το αδιανόητο βάρος της απώλειας όχι ενός αλλά και των δύο παιδιών της. Είναι η μόνη που «σπάει», γίνεται διάφανη και μας αφήνει να δούμε τις ρωγμές. Η κόρη της, που απεχθάνεται και απορρίπτει την Άλις, επειδή είναι η μάνα της, επειδή είναι έφηβη, επειδή είναι η επόμενη γενιά, χάνεται από προσώπου γης. Γι’ αυτό εξαφανίζεται η Μπάρμπαρα. Για να μη γίνει σαν τη μαμά της και τις γυναίκες των προηγούμενων γενιών. Ως εδώ, λέει η εξαφάνισή της. Υπάρχει κι άλλος τρόπος.Έζησα κι εγώ στα δάση και τα ποτάμια που τοποθετεί η Μουρ την πλοκή της χαζεύοντας εικόνες και χάρτες της περιοχής. Άκουσα τα χίπικα τραγούδια που παίζουν γύρω από τη φωτιά τα παιδιά της κατασκήνωσης. Ξαναδιάβασα για τον Ραλφ Ουάλντο  Έμερσον που και το επώνυμο του δανείζει στην κατασκήνωση και το σπίτι των Βαν Λάαρ ονομάζεται Αυτάρκεια από το ομώνυμο δοκίμιό του και η φιλοσοφία του διαπερνά τις σελίδες. Η Μουρ δεν φτιάχνει ένα απλό θρίλερ. Μιλά για τη φύση, τις σχέσεις των ανθρώπων και κυρίως, γι’ αυτό που λέμε, ανθρώπινη συνθήκη. 

This post is only available in Greek.Υποδεχόμαστε την πιο μαγική και γιορτινή εποχή του χρόνου, εκείνη που γεμίζει τις καρδιές μας ανυπομονησία για τις μικρές και τις μεγάλες χαρές των διακοπών.Καθώς τα πρώτα φωτάκια ανάβουν, οι χριστουγεννιάτικοι στολισμοί στήνονται και οι μυρωδιές των γλυκών πλημμυρίζουν το σπίτι, ετοιμάσαμε για εσάς 9+1 προτάσεις παιδικών βιβλίων.Αυτές οι ιστορίες είναι ιδανικές για να γίνουν το καλύτερο δώρο και να κάνουν τις φετινές σας γιορτές αξέχαστες! Η Χιονονιφάδα (Board  book), του Benji DaviesΗ αγαπημένη ιστορία μικρών και μεγάλων του Benji Davies, μια από τις πιο ξεχωριστές σύγχρονες χριστουγεννιάτικες ιστορίες κυκλοφορεί σε νέα έκδοση board book, με ανθεκτικές σελίδες κατάλληλες για τα παιδικά χεράκια.(Από 3 ετών) Κάλαντα καβάλα σε καμήλα, του Μάνου Μπονάνου (εικόνες: Βασίλης Σελιμάς)Ποιος είπε ότι οι χριστουγεννιάτικες διακοπές είναι μόνο λιχουδιές μπροστά στο τζάκι, δώρα κάτω από το δέντρο και χιονοπόλεμος στην παγωμένη γειτονιά;Τα Χριστούγεννα εδώ είναι αναπάντεχα αλλιώτικα. Έχουν χουρμάδες και μπανάνες και κάλαντα πάνω σε καμήλες. Έχουν κι ένα μικρό μανάβικο, γεμάτο μυρωδιές και χρώματα.(Από 5 ετών)Ένα δώρο για τον καθένα, της Birdie Black (εικόνες: Rosalind Beardshaw)Πόσα δώρα μπορεί να φτιάξει κανείς μ’ ένα ρολό ύφασμα που είναι κόκκινο, ζεστό και τόσο, μα τόσο Χριστουγεννιάτικο; Αμέτρητα!Μια ζεστή, τρυφερή ιστορία που μιλάει για την αξία του δώρου και τη χαρά που νιώθει ο καθένας μας όταν δίνει!(Από 3 ετών)Ο Καρυοθραύστης, του New York City Ballet (εικόνες: Valeria Docampo)Το κλασικό και αγαπημένο παραμύθι, παρουσιάζεται βασισμένο στην παραγωγή του George Balanchine για το New York City Ballet. Η ιστορία αυτού του βιβλίου ακολουθεί τη χορογραφία του διάσημου μπαλέτου και η εικονογράφησή της είναι εμπνευσμένη από τα πραγματικά σκηνικά της παραγωγής, η οποία θεωρείται ως η καλύτερη στον κόσμο.(Από 5 ετών)Tα πρώτα Χριστούγεννα του Κάπτεν Τζιμ, του Πάνου Χριστοδούλου (εικόνες: Ντανιέλα Σταματιάδη)Πώς είναι να έρχεται στο σπίτι ένα δέντρο χωρίς ρίζες και ξαφνικά να το στολίζουν με χρωματιστές μπάλες, κορδέλες και φωτάκια;Η πιο ανατρεπτική χριστουγεννιάτικη ιστορία μέσα από τα μάτια ενός αστείου γάτου, του Κάπτεν Τζιμ!(Από 3 ετών)Πώς να κρύψεις ένα Λιοντάρι τα Χριστούγεννα, της Helen StephensΗ άκρως επιτυχημένη σειρά βιβλίων με την  Έλλη και το λιοντάρι της δεν θα μπορούσε να μην περιλαμβάνει και έναν χριστουγεννιάτικο τίτλο!«Δεν επιτρέπονται τα λιοντάρια στο τρένο», είπε η μαμά. Η Έλλη θα φύγει για τα Χριστούγεννα με την οικογένειά της, αλλά το λιοντάρι της δεν μπορεί να πάει μαζί τους. Η Έλλη στενοχωριέται και το λιοντάρι αποφασίζει να τους ακολουθήσει στα κρυφά. Πόσο δύσκολο μπορεί να είναι να κρύψεις ένα λιοντάρι τα Χριστούγεννα;(Από 3 ετών)Μα πότε θα φτάσει αυτός ο Μάγος;, της Ιουλίτας Ηλιοπούλου (εικόνες: Γιάννης Κόττης)Ένα ιδιαίτερο χριστουγεννιάτικο μουσικό παραμύθι και μια ανατρεπτική εκδοχή της ιστορίας των Μάγων με αμεσότητα και άφθονο χιούμορ.Ο Τέταρτος Μάγος των Χριστουγέννων, ο Μάγος Αβασάλ, όλο κάτι του τύχαινε, όλο κάποιον συναντούσε κι όλο καθυστερούσε να φτάσει στη φάτνη κοντά στον νεογέννητο Χριστό… Η έκδοση περιλαμβάνει CD με ηχογραφημένο το παραμύθι με τη μουσική του Γιώργου Κουρουπού.(Από 5 ετών)Το έλατο των Χριστουγέννων, της Julia Donaldson (εικόνες: Victoria Sandøy)Το βιβλίο αυτό βασίζεται σε μια πολύ ιδιαίτερη Νορβηγική παράδοση που δημιουργήθηκε το 1947: σύμφωνα με αυτήν, ο δήμαρχος του Όσλο στέλνει κάθε χρόνο στη Βρετανία ένα εντυπωσιακό χριστουγεννιάτικο δέντρο – ένα δώρο που συμβολίζει την ειρήνη και τη φιλία ανάμεσα στους δύο λαούς.Το δέντρο διασχίζει χιλιάδες χιλιόμετρα για να φτάσει στην πλατεία Τραφάλγκαρ του Λονδίνου, όπου στέκει περήφανα, ολόφωτο, κάθε χρόνο.Το βιβλίο αυτό παρουσιάζει το εντυπωσιακό ταξίδι και τη διαδρομή αυτού του δέντρου!(Από 3 ετών)Ο Aρκουδάκος βοηθός του Αϊ-Βασίλη, του Benji DaviesΟ αγαπημένος ήρωας των παιδιών γίνεται επιτέλους βοηθός του Αϊ-Βασίλη!Μια συναρπαστική χριστουγεννιάτικη ιστορία με γιορτινές εικόνες και έξυπνα κινούμενα μέρη που θα λατρέψουν μικροί και μεγάλοι.(Από 1 έτους)Ένα σπίτι για το Ποντικάκι των Χριστουγέννων, της Rebecca HarryΕίναι παραμονή Χριστουγέννων και το Ποντικάκι προσπαθεί να βρει ένα όμορφο μέρος για να το κάνει σπιτικό του. Στον δρόμο συναντάει τον Λαγουδάκο, την Αλεπού και τον Αρκουδάκο και τους βοηθάει στις δουλειές τους. Ο ήλιος, όμως, δύει και το Ποντικάκι ακόμα να βρει σπίτι. Ευτυχώς, οι νέοι του φίλοι τού φυλάνε μια υπέροχη έκπληξη για το τέλος!(Από 3 ετών)

This post is only available in Greek.Η Μυρτώ Καλοφωλιά φιλοξενείται στο blog του  Ίκαρου, στη στήλη «Το εργαστήρι της μετάφρασης», και μας μιλάει για το νέο βιβλίο του Colm Tóibín Λονγκ Άιλαντ στο οποίο ο πολυβραβευμένος ιρλανδός συγγραφέας ξαναπιάνει το νήμα της ζωής της αινιγματικής του ηρωίδας Έιλις Λέισι από το Μπρούκλιν.Δέκα χρόνια μετά το Μπρούκλιν, ο Τομπίν επανασυστήνει στους αναγνώστες την ώριμη πια ηρωίδα του. Η  Έιλις, σαραντάρα, μητέρα δυο μεγάλων πια παιδιών, ζει μια συμβατική βαρετή ζωή στο Λονγκ Άιλαντ. Μοναδική της οικογένεια είναι η οικογένεια του Ιταλού συζύγου της, με την οποία ποτέ δε συνδέθηκε ψυχικά, όταν ένα αναπάντεχο γεγονός ταράζει την ήρεμη καθημερινότητά της και τινάζει στον αέρα τα δεδομένα της ζωής της. Οι συντεταγμένες της μένουν μετέωρες. Αυτό το βίαιο λάκτισμα σε πρώτο επίπεδο, εγκαθιδρύει την ένταση της αφήγησης κι επιτρέπει να εκτυλιχθεί η πολυεπίπεδη ιστορία της επιστροφής της στην γενέτειρά της είκοσι χρόνια μετά το άδοξο φευγιό της. Μετά το Μπρούκλιν, όπου ο Τομπίν περιγράφει την φυγή της από την ιρλανδική επαρχία καθώς και έναν έρωτα που έμεινε ανεκπλήρωτος μαζί με την ζωή που υποσχόταν, η Έιλις επιστρέφει στο Ενισκόρθι, στις ρίζες της, σε ένα αφιλόξενο παιδικό δωμάτιο και μια ψυχρή και ακατάδεχτη μητέρα.Έρχεται αντιμέτωπη με τους ανοιχτούς λογαριασμούς και τις πληγές που είχε αφήσει πίσω ο νεανικός της εαυτός. Η ιστορία φωτίζεται από τρία βλέμματα, πρόσωπα ενός ερωτικού τριγώνου σε ένα ατέρμονο παιχνίδι απόκρυψης προθέσεων και μυστικότητας στην κλειστή κοινωνία της μικρής ιρλανδικής πόλης. Η συναισθηματική ένταση υποδόρια, η σιωπές εκκωφαντικές, οι διάλογοι μεταξύ των ηρώων, τρόποι για να μην αρθρώσουν αυτό που θέλουν να πουν. Ο αναγνώστης ξέρει τα πάντα, και οι ήρωες τίποτα.Ο Τομπίν με αριστοτεχνική οικονομία του μέσου συνθέτει ένα κείμενο και μια αφήγηση απέριττη όπου η κάθε πρόταση, η κάθε ενέργεια των ηρώων του οδηγεί σε ένα τετελεσμένο, στην μία και μοναδική κατάληξη που επιτρέπει η παράδοση του Τζέιμς Τζόις και του Χένρι Τζέιμς: στην ζωή που δεν βιώθηκε. Ο Τομπίν φανερώνει υπόρρητα την βουβή ένταση που ενέχει το ανεκπλήρωτο της ύπαρξης, μια ένταση που καθιστά ακόμα πιο διακριτή η λεπτότητα κι η ευαισθησία της Έιλις και του Τζιμ.Στην μεταφραστική διαδικασία, έγνοια μου ήταν η απόδοση αυτής της υφέρπουσας έντασης καθώς και το συναισθηματικό φορτίο πίσω από τους διαλόγους. Το βιβλίο αυτό είναι ένα βιβλίο χαμηλόφωνο που απαιτεί λεπτή ισορροπία ώστε να παραμείνει ανεπαίσθητος ο υπαινιγμός και να διατηρήσουν οι ήρωες την αξιοπρέπεια και την κομψότητα που επιθυμεί για αυτούς ο συγγραφέας.

This post is only available in Greek.Ο Σωτήρης Σουλιώτης φιλοξενείται στο blog του  Ίκαρου, στη στήλη «Το εργαστήρι της μετάφρασης», και μας μιλάει για το νέο βιβλίο της Olga Ravn Οι υπάλληλοι που μετέφρασε στα ελληνικά και βρέθηκε το 2021 στη βραχεία λίστα του Διεθνούς Βραβείου Booker.Οι Υπάλληλοι της Olga Ravn (Όλγκα Ράουν) είναι μια εικόνα από το όχι και τόσο μακρινό μέλλον, αναφορικά με τον κόσμο της εργασίας και τις σχέσεις που αναπτύσσονται μέσα σ’ αυτόν και μέσω αυτού, σε μια εποχή που θυμίζει τις διαστημικές σειρές που βλέπαμε μικροί: η Γη έχει αποικίσει άλλους πλανήτες στο διάστημα, τα ταξίδια γίνονται με διαστημόπλοια και στους χώρους εργασίας μαζί με τους ανθρώπους συνεργάζονται και ανθρωποειδείς μηχανές, οι οποίες υπερτερούν σε πολλά σε σχέση με τους ανθρώπους: εργάζονται πιο παραγωγικά, είναι πολύ πιο υπάκουες, δεν παρεμποδίζονται από συναισθήματα και, το σπουδαιότερο, δεν πεθαίνουν, παρά επαναπρογραμματίζονται σε άλλο χώρο εργασίας, όταν λήξει η αποστολή τους στον προηγούμενο. Τι γίνεται όμως όταν τα πράγματα κάποια στιγμή μπερδεύονται, και η καθημερινή επαφή μεταξύ ανθρώπων και μηχανών (ας τις πούμε ρομπότ ή ίσως ρέπλικες, όπως στο Blade Runners) δημιουργεί απρόσμενες καταστάσεις, π.χ. τα ρομπότ να έχουν αισθήματα, όπως συμπάθεια, νοσταλγία κλπ; Και τι συνέπειες έχει αυτός ο αστάθμητος παράγοντας για το σχεδιασμό της εργασίας και τους ρόλους ανθρώπων και ρομπότ σε αυτήν;Το μυθιστόρημα αποτελείται από σπονδυλωτές μαρτυρίες-συνεντεύξεις ανθρώπων και ρομπότ, με ύφος που όλο και περισσότερο μοιάζει, έτσι ώστε δύσκολα ξεχωρίζουν οι μεν από τα δε. Κάποιες φορές είναι δύσκολο να ξεχωρίσουν και τα φύλα, αφ’ ενός λόγω της ιδιομορφίας της δανικής γλώσσας, που αφ’ ενός έχει ένα κοινό γένος για αρσενικό και θηλυκό, και που δεν έχει καταλήξεις στα επίθετα, όπως στα ελληνικά, αφ’ ετέρου ίσως και αρκετά ηθελημένα εκ μέρους της συγγραφέως, με σκοπό να υπάρξει ακόμα περισσότερη σύγχυση σχετικά με τα πλάσματα που παρουσιάζονται. Γιατί τελικά, αυτό είναι: άνθρωποι και ρομπότ δεν είναι παρά πλάσματα που θέλουν να ζήσουν και να απολαύσουν όμορφες στιγμές, παρά να αναλωθούν σε δυσδιάκριτες και αποκτηνωτικές παραγωγικές διαδικασίες, ακόμα και αν η επιθυμία τους αυτή τα οδηγήσει στο θάνατο.Το βιβλίο αυτό είναι μια προειδοποίηση για το τι μπορεί να επιφέρει η συνεχόμενη εντατικοποίηση της εργασίας και η υποταγή του ανθρώπου σε αυτήν. Το βλέπουμε και σήμερα, σε ένα σωρό εκφάνσεις: εξαήμερη αντί για πενθήμερη εργασία, συρρίκνωση ελεύθερου χρόνου, εξοντωτικοί ρυθμοί και επισφαλείς συνθήκες εργασίας. Το ελπιδοφόρο μήνυμα όμως είναι ότι ακόμα και τα ρομπότ μπορούν να εναντιωθούν σ’ αυτό, πόσο μάλλον οι άνθρωποι.